Ogólnopolski Dzień Transplantacji: 26 stycznia

24.01.2020
Dawcy szpiku dawcy życiafoto pixabay

26 stycznia obchodzony jest Ogólnopolski Dzień Transplantacji. To ważna data w kalendarzu osób, które nowe życie zawdzięczają dawcy szpiku. Dzięki przeszczepieniu krwiotwórczych komórek macierzystych leczy się ponad 70 chorób – przede wszystkim nowotwory krwi, ale również choroby rzadkie - w tym nienowotworowe.

Andrzej kontra chłoniak
Jednym z podopiecznych Fundacji DKMS, który w 2017 roku przeszedł przeszczepienie szpiku od dawcy niespokrewnionego, jest Andrzej. Gdy zachorował na chłoniaka – nowotwór układu limfatycznego - miał 24 lata. Był pływakiem, z planami na przyszłość - i 20 centymetrowym guzem, umiejscowionym w klatce piersiowej.

Nigdy nie przeszło mi przez myśl, że kiedykolwiek będę musiał zmierzyć się z tak trudną chorobą, jaką jest nowotwór. Przez lata prowadziłem zdrowy tryb życia - byłem pływakiem i ze sportem wiązałem swoją przyszłość. Któregoś dnia usłyszałem diagnozę - chłoniak. To był szok. Po sześciu miesiącach leczenia, kiedy znaleziono u mnie komórki w OUN-ie i mózgu, okazało się, że potrzebuję przeszczepienia od zgodnego dawcy niespokrewnionego -  wspomina Andrzej Dziedzic, biorca komórek krwiotwórczych.

Wiedziałem, jak trudne jest znalezienie dawcy. Miałem szczęście - znalazł się w Niemczech. Przygotowanie do samego przeszczepu trwało 10 dni. Czekając na transplantację, przez dwa dni dzieliłem salę z dwoma innymi pacjentami - niestety nie dożyli przeszczepienia, a przez kolejne siedem przebywałem w izolatce, czekając na podanie materiału przeszczepowego.

Rozpoczęło się moje drugie życie, dzięki temu, że mężczyzna z Niemiec zdecydował się zarejestrować jako potencjalny dawca szpiku, a gdy potrzebowałem jego pomocy - był gotów bezinteresownie oddać cząstkę siebie. W woreczku, podłączonym do kroplówki, były 234 ml krwiotwórczych komórek, które uratowały mi życie. Transplantacja trwała półtorej godziny, a po niej zaczęło się moje drugie życie. Dziś, 2 lata później, jestem zdrowy -  dodaje Andrzej.

Dawca szpiku – „bliźniak genetyczny"
Genotyp jest niezwykle różnorodny - to około 5 mld kombinacji, dlatego szanse na znalezienie zgodnego dawcy są bardzo niskie. Prawdopodobieństwo wynosi 1:20 000, a gdy mamy rzadki genotyp nawet 1: kilku mln. Tylko 25 procent pacjentów wymagających przeszczepienia znajduje zgodnego dawcę w rodzinie – w pozostałych 75 procentach potrzebny jest dawca niespokrewniony – „bliźniak genetyczny".

„Bliźniak genetyczny" to osoba, której antygeny zgodności tkankowej (tzw. HLA) są takie same, jak osoby chorej. Żeby można było wykonać przeszczepienie, najlepiej, aby zgodność w zakresie cech tkankowych była 100 proc., albo przynajmniej 90 proc. (czyli 9 na 10 cech tkankowych). W wyjątkowych sytuacjach dopuszcza się zgodność w zakresie 8 cech. Im większa zgodność pomiędzy dawcą a biorcą, tym większa szansa, że przeszczep się przyjmie i pacjent wróci do zdrowia.

Jak pobiera się szpik? – dwie metody
Szpiku nie pobiera się z kręgosłupa! W tym celu stosuje się dwie bezpieczne dla dawcy metody. Pierwszą, częściej stosowaną metodą (w ponad 80 proc. przypadków), jest pobranie krwiotwórczych komórek macierzystych z krwi obwodowej, czyli metodą tzw. aferezy. Zabieg trwa ok. 4-5 godzin, nie wymaga znieczulenia, przypomina donację krwi, a po jego zakończeniu dawca wraca do domu.

Drugą, stosowaną w mniej niż 20 proc. przypadków metodą, jest pobranie szpiku z talerza kości biodrowej. Zabieg wykonuje się w znieczuleniu ogólnym i trwa do 60 minut.  Dawca, na czas procedury - czyli dwa dni, pozostaje w szpitalu. Organizm Dawcy regeneruje się bardzo szybko i w ciągu 2-3 tygodni wraca do stanu sprzed pobrania.

O tym, która z metod zostanie zastosowana u konkretnego dawcy, zwykle decyduje ośrodek prowadzący pacjenta – uwzględniając jego stan zdrowia oraz chorobę, z którą walczy.

Kto może zostać dawcą?
Potencjalnym dawcą szpiku może zostać każdy, kto chce pomóc, jest ogólnie zdrową osobą pomiędzy 18. a 55. rokiem życia, i waży nie mniej niż 50 kg - ale też nie zmaga się z otyłością.

Żeby dołączyć do bazy Dawców Fundacji DKMS, wystarczy wejść na stronę DKMS i zamówić darmowy pakiet do samodzielnego pobrania wymazu, z wewnętrznej strony policzka. Te kilka minut może uratować komuś życie.

Co roku w Polsce ok. 800 pacjentów zostaje zakwalifikowanych do allogenicznego przeszczepienia szpiku, a każdego dnia średnio czterech dawców z bazy Fundacji DKMS oddaje krwiotwórcze komórki macierzyste, żeby uratować komuś życie.

Transplantacja szpiku – na czym polega?
Allogeniczna transplantacja szpiku polega na pobraniu krwiotwórczych komórek macierzystych od dawcy rodzinnego lub niespokrewnionego - i przeszczepieniu ich biorcy. Po zabiegu krwiotwórcze komórki dojrzewają w organizmie pacjenta, przekształcając się w: leukocyty (białe krwinki), erytrocyty (czerwone krwinki) oraz trombocyty (płytki krwi).

Po przeszczepieniu rozpoczyna się tzw. okres potransplantacyjny, czyli czas na przyjęcie przeszczepu, który trwa ok. 14-30 dni. To bardzo trudny, decydujący czas. Jeśli po jego upływie okaże się, że w krwi obwodowej pacjenta pojawiły się nowe krwinki białe oraz trombocyty, i nie ma potrzeby przetaczania preparatów krwi, to znak, że szpik się wszczepił, czyli zaczął pracować.

Wówczas znacząco zwiększa się szansa na to, że szpik kostny odbuduje się prawidłowo, a chory wyzdrowieje -  tłumaczy dr Tigran Torosian, lekarz hematolog, Dyrektor Medyczny Fundacji DKMS.

Pozostałe artykuły
Kontakt

Chcemy, aby WMC było miejscem wsparcia dla tych wszystkich, którzy szukają medycznej usługi na najwyższym fachowym poziomie. Obiecujemy, że nikogo nie pozostawimy bez pomocy.

Szczególnie zadbamy o osoby bezradne i zagubione, które wobec problemu natury zdrowotnej (swojego lub swoich najbliższych) nie uzyskały dotychczas skutecznej pomocy medycznej.

Zapraszamy na fanpage

  • facebook
  • twitter
  • google+
  • YouTube

Recepcja umawianie wizyt pon. - piąt. 7.00 - 18.00 tel. 22 69 00 176

,
,
,
Szpital: 7 dni w tygodniu 24 godziny na dobę tel. 608 006 109
Warsaw Medical Center Warszawskie Centrum Medyczne Sp.z o.o.
Wynalazek 4, 02-677, Warszawa , NIP: 113-27-28-590, REGON: 141454750, nr konta: 23 1090 1753 0000 0001 3398 2481

Dział kadr i księgowości

Beata Boruta

Dział farmacji

Katarzyna Garncarek

Recepcja

Recepcja umawianie wizyt

Lokalizacja

Dojazd do Warsaw Medical Center. Tramwaje: 17, 18, 31 (przystanek Wynalazek). Autobusy: 165, 189, 317, 365, 401, 504 (przystanek Postępu). Osoby dojeżdżające samochodami mają do dyspozycji bezpłatny, monitorowany parking z dużą liczbą miejsc postojowych. Warsaw Medical Center nie ponosi odpowiedzialności za ewentualne szkody powstałe na terenie parkingu.

Napisz do nas

Napisz do nas
Masz problem zdrowotny? Napisz, pomożemy także Tobie.
Podaj imię i nazwisko
Podaj poprawny e-mail
Podaj treść wiadomości
Newsletter
Bądź na bieżąco, wiedza jest sprawdzonym przyjacielem Twojego zdrowia.
Podaj poprawny e-mail
Proszę wyrazić zgodę
Proszę wyrazić zgodę